Phần lớn người dùng tủ lạnh như một cái hộp lạnh đồng nhất, đặt thứ gì vào chỗ nào cũng được. Thực tế thì trong một tủ lạnh gia đình, chênh lệch nhiệt độ giữa ngăn trên cùng phía sau và cánh cửa có thể tới sáu bảy độ. Với bếp chay thì điều này quan trọng hơn bếp thường, vì đậu hũ, rau thơm và sữa thực vật đều là nhóm rất nhạy nhiệt. Đặt đúng chỗ kéo dài tuổi thọ của chúng lên gấp đôi mà không tốn gì.
Nhiệt độ thật của từng ngăn
Ngăn trên cùng phía sau là chỗ lạnh nhất. Gần luồng khí lạnh.
Ngăn giữa thì mát ổn định. Vùng trung bình.
Ngăn dưới cùng thường lạnh hơn ngăn giữa. Khí lạnh chìm xuống.
Ngăn rau có độ ẩm cao và nhiệt cao hơn một chút. Thiết kế riêng.
Cánh cửa là chỗ ấm nhất và dao động nhiều nhất. Mở ra đóng vào.
Chênh lệch giữa chỗ lạnh nhất và cánh cửa có thể tới sáu bảy độ. Con số đáng biết.
Nhiệt kế tủ lạnh rẻ và đáng mua. Đo thật thay vì đoán.
Đặt nhiệt kế ở các vị trí khác nhau trong một tuần. Vẽ được bản đồ tủ của mình.
Mỗi tủ lạnh có bản đồ riêng. Không giống nhau.
Tủ đầy quá thì khí không lưu thông. Chỗ nào cũng ấm hơn.
Tủ trống quá thì mất lạnh nhanh khi mở cửa. Đầy khoảng ba phần tư là tốt nhất.
Không chặn lỗ thổi khí ở thành tủ. Rất hay bị chặn bằng hộp.
Đo một lần bằng nhiệt kế rồi vẽ bản đồ tủ của mình là việc đáng làm nhất trong bài này. Mọi lời khuyên chung chỉ đúng ở mức trung bình, còn tủ của bạn có thể lệch khá xa.
Nhiệt độ mục tiêu cho ngăn mát là khoảng bốn độ. Cao hơn thì đồ hỏng nhanh, thấp hơn thì rau và dưa leo bị tổn thương lạnh.
Thứ nào để đâu
Đậu hũ để ngăn lạnh nhất, ngập trong nước. Nhóm nhạy nhất.
Sữa thực vật đã mở để ngăn trong cùng. Không để cánh cửa.
Sữa để cánh cửa là lỗi phổ biến nhất. Dù cánh cửa có giá đựng chai.
Rau thơm để ngăn rau, bọc khăn giấy. Độ ẩm phù hợp.
Xà lách và rau lá cũng ngăn rau. Cùng nhóm.
Dưa leo để ngăn rau chứ không để ngăn lạnh sâu. Nó bị tổn thương lạnh.
Cà chua thì để ngoài cho tới khi chín. Rồi mới vào ngăn rau.
Cà rốt và củ cải để ngăn rau, bọc giấy. Được hai tuần.
Nấm tươi để ngăn rau, bọc giấy chứ không bọc nilon. Nilon làm nhớt.
Đồ đã nấu để ngăn giữa trong hộp kín. Vùng ổn định.
Hũ gia vị đã mở để ngăn giữa hoặc ngăn dưới. Không để cánh cửa.
Cánh cửa chỉ để thứ bền như nước tương chưa mở và chai nước. Đúng vai trò của nó.
Quy tắc gọn nhất là thứ càng dễ hỏng thì càng để sâu vào trong và càng xa cánh cửa. Đậu hũ và sữa vào trong cùng, còn cánh cửa chỉ dành cho thứ không sợ dao động nhiệt.
Ngăn rau không phải chỗ để mọi loại rau. Hành tím, tỏi và khoai tây thì để ngoài tủ, cho vào ngăn rau là chúng mọc mầm và nhũn.
Sắp xếp để không quên đồ
Đồ quên trong tủ là nguyên nhân lớn nhất của lãng phí. Không phải hỏng do nhiệt.
Dành một khu vực cho đồ cần dùng sớm. Gọi là khu ưu tiên.
Đặt khu đó ở ngang tầm mắt. Nhìn thấy mỗi lần mở tủ.
Đồ mới xếp vào phía sau, đồ cũ đẩy ra trước. Nguyên tắc vào trước ra trước.
Dùng hộp trong suốt thay vì hộp đục. Nhìn thấy bên trong.
Hộp đục là nơi đồ bị quên. Rất phổ biến.
Ghi nhãn hộp đồ đã nấu kèm ngày. Băng giấy và bút dạ.
Không xếp chồng hộp quá hai tầng. Tầng dưới bị quên.
Dùng khay kéo để lấy được đồ phía sau. Tủ sâu thì rất hữu ích.
Kiểm tủ một lần mỗi tuần trước khi đi chợ. Thói quen quan trọng.
Nấu bữa dọn tủ mỗi tuần. Dùng hết thứ sắp hỏng.
Chụp ảnh tủ trước khi đi chợ. Mở ra xem khi ở chợ.
Khu ưu tiên ngang tầm mắt là cách đơn giản nhất và hiệu quả nhất để giảm lãng phí. Thứ gì cần dùng trong hai ngày thì đặt vào đó, và bạn nhìn thấy nó mỗi lần mở tủ.
Một bữa dọn tủ mỗi tuần giải quyết phần lớn phần còn lại. Nấu bằng thứ đang có thay vì nấu theo công thức là kỹ năng đáng luyện của bếp chay.
Ngăn rau và độ ẩm
Ngăn rau có nắp điều chỉnh độ ẩm ở nhiều tủ. Ít ai dùng.
Độ ẩm cao cho rau lá. Đóng lỗ thông.
Độ ẩm thấp cho rau quả. Mở lỗ thông.
Rau lá cần ẩm để không héo. Nguyên tắc.
Rau quả cần thoáng để không thối. Ngược lại.
Nếu tủ chỉ có một ngăn rau thì ưu tiên rau lá. Chúng hỏng nhanh hơn.
Lót khăn giấy dưới đáy ngăn rau. Hút ẩm dư.
Đổi khăn giấy mỗi tuần. Nó ngậm nước.
Không rửa rau trước khi cất nếu chưa làm ráo kỹ. Ẩm là thối.
Không để trái cây chín cùng ngăn với rau lá. Khí ethylene làm rau vàng.
Chuối, xoài, táo và cà chua chín đều thải khí đó. Nhóm cần tách.
Tách trái cây chín ra hộp riêng hoặc để ngoài. Giải pháp.
Tách trái cây chín khỏi rau lá là mẹo ít ai biết mà hiệu quả rõ. Khí ethylene làm rau thơm vàng trong hai ngày thay vì bốn.
Nếu tủ có hai ngăn rau thì dùng một cho rau và một cho trái cây. Đó chính là lý do nhà sản xuất làm hai ngăn, dù phần lớn người dùng xếp lẫn.
Vệ sinh và vận hành
Lau tủ mỗi tháng. Nước ấm và giấm loãng.
Lau ngay khi có thứ đổ ra. Vi khuẩn và mùi.
Không dùng chất tẩy mạnh trong tủ. Mùi bám vào đồ ăn.
Đặt một hộp muối nở mở nắp trong tủ. Hút mùi.
Đổi hộp đó ba tháng một lần. Nó hết tác dụng.
Bã cà phê khô cũng hút mùi tốt. Rẻ hơn.
Kiểm gioăng cửa mỗi vài tháng. Gioăng hở thì tủ chạy liên tục.
Kiểm bằng cách kẹp tờ giấy vào cửa. Rút ra dễ là gioăng hở.
Không để đồ nóng vào tủ. Nhiệt làm cả tủ ấm lên.
Để nguội tới nhiệt phòng rồi mới cất. Nhưng đừng để ngoài quá hai tiếng.
Hạ nhiệt nhanh bằng cách chia hộp nhỏ. Cân bằng hai yêu cầu.
Không mở cửa tủ lâu khi đang nghĩ ăn gì. Nghĩ trước rồi mở.
Chia đồ nóng thành hộp nhỏ để nguội nhanh là cách giải quyết mâu thuẫn giữa không cất đồ nóng và không để ngoài quá lâu. Hộp nông rộng nguội nhanh hơn nhiều so với nồi sâu.
Một tủ lạnh sạch, gioăng kín và không quá đầy thì giữ đồ lâu hơn rõ rệt. Ba việc đó không tốn tiền, chỉ tốn chú ý một lần rồi thành thói quen.